মণিপুৰ : শান্তিৰ পথত এটা নতুন পদক্ষেপ
ছেপ্তেম্বৰ ২০২৫-ত মণিপুৰ এটা সূক্ষ্ম কিন্তু আশাজনক পৰিৱর্তনৰ মূৰে দাঁতিছে। বহু বছৰ ধৰি চলি অহা অশান্তি আৰু জাতিগত সংঘৰ্ষৰ পিছত আজি ৰাজ্যত এটা সতর্ক আশাবাদৰ পৰিৱেশ। “Suspension of Operations (SoO)” চুক্তিৰ পুনৰ নবীকৰণ, ইম্ফল–ডিমাপুৰ ৰাষ্ট্ৰীয় পথ পুনৰ খোলা, জনপ্ৰিয় চৰকাৰ পুনৰ স্থাপনাৰ বাবে ৰাজনৈতিক চেষ্টা, আৰু স্থানীয় লোকসকলৰ সুৰক্ষা বাহিনীৰ সৈতে একেলগে ক্রিকেট খেলা—ইয়াবোৰে সমাজ ধীৰে ধীৰে সুস্থ হৈ উঠাৰ সংকেত প্ৰদান কৰিছে। শান্তিৰ যাত্ৰা এতিয়াও সম্পূৰ্ণ নহয়, কিন্তু ইয়াৰ প্ৰতিধ্বনি মণিপুৰৰ সীমা পাৰ হৈ বহুদূৰলৈ গৈছে।
SoO চুক্তি : আধাৰ
SoO মানে Suspension of Operations—অৰ্থাৎ অস্ত্ৰ নামি আলাপ-আলোচনাৰ পথ খোলা। ২০০৮ আগষ্টত এই চুক্তি হৈছিল ভাৰত চৰকাৰ, মণিপুৰ চৰকাৰ আৰু ২৫টা কুকি সংগঠনৰ মাজত। তেতিয়া অস্ত্ৰধাৰীসকলক বিশেষ শিবিৰত ৰখা হৈছিল, অস্ত্ৰ ডাবল-লকত থোৱা হৈছিল, নতুন সদস্য ভৰ্তি নিষিদ্ধ কৰা হৈছিল আৰু যুদ্ধক্ষেত্ৰৰ পৰিবৰ্তে আলোচনা টেবুলত বহিবলৈ সকলে সম্মত হৈছিল।
২০২৫ ছেপ্তেম্বৰত নতুন শর্ত যোগ হ’ল—শিবিৰ পুনৰগঠন, অস্ত্ৰ জমা, ভাতাৰ আধাৰ কাৰ্ডৰ সৈতে সংযোগ আৰু ৰাজনৈতিক সংলাপৰ বাবে সময়সীমা নিৰ্ধাৰণ।
ৰাজনৈতিক পৰিৱর্তন
চুক্তিয়ে গঠন প্ৰদান কৰে, কিন্তু ইয়াৰ স্থায়িত্ব ৰাজনীতিত নিৰ্ভৰ কৰে। বৰ্তমান ৰাজ্যত ৰাষ্ট্ৰপতি শাসন চলিছে। তথাপিও ইম্ফল ৰাজভৱনত ৰাজ্যপাল অজয় কুমাৰ ভল্লাই, পূৰ্ব মুখ্যমন্ত্ৰী এন. বীৰেণ সিংহ আদি বিজেপি বিধায়কসকলৰ সৈতে বৈঠক কৰিছিল। বাৰ্তাটো স্পষ্ট—বিজেপি চৰকাৰ গঠন কৰিবলৈ সাজু। বিজেপি বিধায়ক থোকচোম ৰাধেশ্যামে কৈছে, NPP, NPF, JD(U) আৰু স্বতন্ত্ৰ মিলাই ৪৪জন বিধায়ক সমৰ্থনত আছে।
এই সময়তে প্ৰধানমন্ত্ৰী নৰেন্দ্ৰ মোদী ১৩ ছেপ্তেম্বৰত ইম্ফল ভ্ৰমণ কৰিব। কংগ্ৰেসে দাবী কৰিছে, তেওঁ সকলো বিধায়কৰ সৈতে সাক্ষাৎ কৰক আৰু হিংসাত প্ৰভাৱিত অঞ্চলসমূহলৈও যাউক।
সুৰক্ষা ব্যৱস্থা
ছেপ্তেম্বৰৰ আৰম্ভণিতে টেংনৌপাল জিলাত ছয়জন উগ্ৰবাদীক আটক কৰা হৈছিল। ইম্ফল পূৰ্বতো অস্ত্ৰ-শস্ত্ৰ সহ ছয়জনক ধৰা হৈছিল। চৰকাৰে দশ হাজাৰতকৈও অধিক Village Defence Force কৰ্মচাৰীৰ সেৱা ২০২৬ মাৰ্চলৈকে বৃদ্ধি কৰিছে।
ইম্ফল–ডিমাপুৰ ৰাষ্ট্ৰীয় পথ (NH-2) খোলা হৈছে, যদিও কিছুমান নিয়ম এতিয়াও প্ৰযোজ্য।
ক্রিকেট : ভৰসাৰ প্ৰতিক
৭ ছেপ্তেম্বৰ ২০২৫-ত ইম্ফলত স্থানীয় লোকসকলে সুৰক্ষা বাহিনীৰ সৈতে ক্রিকেট খেলিলে। সাধাৰণ খেলা হলেও ইয়াৰ প্ৰতিকাত্মক অৰ্থ গভীৰ। ক্রিকেট আনন্দ আৰু একতাৰ ভাষা। ই দেখুৱালে—ধীৰে ধীৰে ভৰসা পুনৰ স্থাপিত হৈছে।
বিশ্বৰ পাঠ
এই অভিজ্ঞতা কেৱল মণিপুৰৰ নহয়। বিশ্বজুৰি ক্ৰীড়া ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে শান্তি স্থাপনৰ হাতিয়াৰ হিচাপে। ৰুৱাণ্ডাত Kwibuka T20, ব’ছনিয়াত Football Schools, লণ্ডনত Peace at the Crease, মধ্যপ্ৰাচ্যত Peres Center, উত্তৰ আয়াৰ্লেণ্ডত যুব ফুটবল—সৰ্বত্র দেখা গ’ল, ৰাজনীতিতকৈ ক্ৰীড়াই মানুহক অধিক ওচৰ আনিব পাৰে।
যুৱসমাজৰ ভূমিকা
মণিপুৰৰ যুৱসমাজ আগবাঢ়ি আহিছে। Youth Peacebuilding Fellowship, কৰ্মশালা, ক্ৰীড়া একাডেমী, সাংস্কৃতিক উৎসৱ—ইয়াৰ জৰিয়তে তেওঁলোকক শান্তিৰ দূত হিচাপে গঢ়ি তোলা হৈছে। ২০২৫ আগষ্টত কুকি আৰু মেইতেই সমাজৰ সংগঠনসমূহ প্ৰথমবাৰৰ বাবে ২০২৩ৰ হিংসাৰ পিছত মুখামুখি আলোচনা কৰিছিল, তাত যুৱসমাজো অংশ ল’লে।
মণিপুৰ প্ৰমাণ দিছে—শান্তি এটা দিনত আহে নে। ই ৰাজনৈতিক চুক্তি, সুৰক্ষা ব্যৱস্থা, সাংস্কৃতিক সেতু আৰু যুৱশক্তিৰ সমন্বয়ত গঢ়ি উঠে। আজিও মণিপুৰ সম্পূৰ্ণ হিংসামুক্ত নহয়, কিন্তু ভৱিষ্যতৰ আশাৰ আলো স্পষ্ট।
ইম্ফলৰ ক্রিকেট খেলা কাহিনীৰ অন্ত নহয়—ই এটা নতুন আৰম্ভণি।
