ਲਖਨਊ: ਕਾਂਗਰਸ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਵਾਇਨਾਡ ਤੋਂ ਟਿਕਟ ਮਿਲ ਗਈ, ਪਰ ਨਹਿਰੂ ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਸੀਟ ਰਾਏਬਰੇਲੀ ਅਤੇ ਅਮੇਠੀ ਲਈ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦਾ ਐਲਾਨ ਨਾ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਨੇ ਕਾਂਗਰਸੀ ਆਗੂਆਂ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਨੂੰ ਗਰਮਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਭਾਜਪਾ ਆਗੂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਅਮੇਠੀ ਤੋਂ ਚੋਣ ਲੜਨ ਦੀ ਚੁਣੌਤੀ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ।
ਕਾਂਗਰਸ ਸੂਤਰਾਂ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਇੱਥੋਂ ਚੋਣ ਨਹੀਂ ਲੜਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਜਦਕਿ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਕਾਂਗਰਸ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਵਾਰ-ਵਾਰ ਯਤਨ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੱਥੇ ਚੋਣ ਨਾ ਲੜਨ ਦਾ ਕਾਰਨ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਉਹ ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ ਬਸਪਾ ਅਤੇ ਸਪਾ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਇਰਾਨੀ ਤੋਂ ਹਾਰ ਗਏ ਤਾਂ ਇਸ ਵਾਰ ਬਸਪਾ ਵੀ ਆਪਣਾ ਉਮੀਦਵਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ‘ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਵੇਗਾ।
ਵਰਣਨਯੋਗ ਹੈ ਕਿ 1966 ਵਿਚ ਅਮੇਠੀ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕਾ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਨਹਿਰੂ-ਗਾਂਧੀ ਪਰਿਵਾਰ ਦਾ ਸੰਸਦੀ ਹਲਕਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ ਹੋਈਆਂ 16 ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣਾਂ ਅਤੇ ਦੋ ਜ਼ਿਮਨੀ ਚੋਣਾਂ ‘ਚ ਕਾਂਗਰਸ 16 ਵਾਰ ਜਿੱਤ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਇਸ ਲੋਕ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਅਧੀਨ ਚਾਰ ਤਹਿਸੀਲਾਂ ਅਤੇ ਪੰਜ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਹਲਕੇ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਦੇ ਸੰਸਦ ਮੈਂਬਰ ਬਣਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਹ ਖੁਦ ਚੋਣਾਂ ਜਿੱਤਦੇ ਰਹੇ, ਪਰ ਉਹ ਆਪਣੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਨੂੰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾਵਾਂ ‘ਚ ਜਿਤਾਉਣ ‘ਚ ਅਸਫਲ ਰਹੇ। ਪਿਛਲੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਵਿੱਚ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਇਰਾਨੀ ਨੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹਰਾਇਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਮੇਠੀ ਦੌਰੇ ਨਾਂਮਾਤਰ ਹੀ ਰਹੇ।
ਸਿਆਸੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਲੋਕ ਸਭਾ ਚੋਣ ਵਿੱਚ 55,120 ਵੋਟਾਂ ਨਾਲ ਹਾਰਨ ਨਾਲ ਕੋਈ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਪੈਂਦਾ ਪਰ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੇ ਅਮੇਠੀ ਆਉਣਾ ਬੰਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਹ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਜੋੜੋ ਯਾਤਰਾ ਸਮੇਤ ਸਿਰਫ਼ ਤਿੰਨ ਵਾਰ ਅਮੇਠੀ ਆਏ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਇਰਾਨੀ ਲਗਭਗ ਹਰ ਮਹੀਨੇ ਉੱਥੇ ਆਉਂਦੀ ਰਹੀ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਮੇਠੀ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਰਿਹਾਇਸ਼ ਵੀ ਲੈ ਲਈ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ‘ਚ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਉੱਥੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਕਿਵੇਂ ਜੁੜ ਸਕਣਗੇ? ਉਹ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਇਰਾਨੀ ਦੇ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਬੋਲਣ ਦੇ ਯੋਗ ਕਿਵੇਂ ਹੋਣਗੇ?
ਜੇਕਰ ਸਿਆਸੀ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕ ਰਾਜੀਵ ਰੰਜਨ ਸਿੰਘ ਦੀ ਮੰਨੀਏ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਵੀ ਡਰ ਹੈ ਕਿ ਪਿਛਲੀ ਵਾਰ ਸਮਾਜਵਾਦੀ ਪਾਰਟੀ ਅਤੇ ਬਸਪਾ ਦੋਵਾਂ ਨੇ ਸੋਨੀਆ ਅਤੇ ਰਾਹੁਲ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਵਿੱਚ ਰਾਏਬਰੇਲੀ ਅਤੇ ਅਮੇਠੀ ਸੀਟਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਖੜ੍ਹੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ ਸਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰਾਹੁਲ ਤਿੰਨਾਂ ਪਾਰਟੀਆਂ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਸਨ ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਬਸਪਾ ਉਥੋਂ ਆਪਣਾ ਉਮੀਦਵਾਰ ਖੜ੍ਹਾ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਮਾਇਆਵਤੀ ਦਾ ਕਿਸੇ ਨਾਲ ਕੋਈ ਸਮਝੌਤਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ‘ਚ ਰਾਹੁਲ ਗਾਂਧੀ ਨੂੰ ਅਮੇਠੀ ਤੋਂ ਮੁੜ ਹਾਰ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
