ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ, 10 ਸਤੰਬਰ (ਹਿੰ.ਸ.)। ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਦੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਲਈ, ਆਲ ਇੰਡੀਆ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਜ਼ (ਏਮਜ਼) ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਨੇਵਰ ਅਲੋਨ ਨਾਮਕ ਏਆਈ ਅਧਾਰਤ ਐਪ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ।ਵਿਸ਼ਵ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਰੋਕਥਾਮ ਦਿਵਸ ਦੇ ਮੌਕੇ ‘ਤੇ ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇਸ ਐਪ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਸਕ੍ਰੀਨਿੰਗ, ਇੰਟਰਵੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪੋਸਟ-ਇੰਟਰਵੇਸ਼ਨ ਫਾਲੋ-ਅੱਪ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਐਪ ਵੈੱਬ-ਅਧਾਰਤ ਹੈ ਅਤੇ ਵਟਸਐਪ ਰਾਹੀਂ ਵੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ, ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ 24×7 ਵਰਚੁਅਲ ਅਤੇ ਔਫਲਾਈਨ ਸਲਾਹ-ਮਸ਼ਵਰੇ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਮਿਲੇਗੀ।ਏਮਜ਼ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਮਨੋਵਿਗਿਆਨ ਵਿਭਾਗ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ, ਡਾ. ਨੰਦ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਏਮਜ਼ ਦਿੱਲੀ ਵੱਲੋਂ ਸਾਰੇ ਏਮਜ਼ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨੇਵਰ ਅਲੋਨ ਸੇਵਾ ਮੁਫਤ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਹ ਗਲੋਬਲ ਸੈਂਟਰ ਆਫ਼ ਇੰਟੀਗ੍ਰੇਟਿਵ ਹੈਲਥ ਵੱਲੋਂ ਚਲਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਹੋਰ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਲਈ ਮਾਨਸਿਕ ਸਿਹਤ ਜਾਂਚ ਦੀ ਲਾਗਤ ਪ੍ਰਤੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪ੍ਰਤੀ ਦਿਨ ਸਿਰਫ਼ 70 ਪੈਸੇ ਹੋਵੇਗੀ। ਡਾ. ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਨੂੰ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਇਲਾਜ ਨਾ ਲੈਣ ਦੀ ਪ੍ਰਵਿਰਤੀ ਵੱਡੀ ਰੁਕਾਵਟ ਹੈ। ਲਗਭਗ 70-80 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਮਾਨਸਿਕ ਮਰੀਜ਼ ਇਲਾਜ ਨਹੀਂ ਲੈਂਦੇ। ਇਸਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਕਲੰਕ ਹੈ।
ਵਿਸ਼ਵ ਸਿਹਤ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਹਰ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 7.27 ਲੱਖ ਲੋਕ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਯਾਨੀ ਕਿ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਲਗਭਗ 1,925 ਮੌਤਾਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ, ਔਸਤਨ ਹਰ 45 ਸਕਿੰਟਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ, 2022 ਵਿੱਚ 1,70,924 ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ ਦਰਜ ਕੀਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ 56 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 18-30 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਸਮੂਹ ਦੇ 35 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਨੌਜਵਾਨ ਅਤੇ 30-45 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਸਮੂਹ ਦੇ 32 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਹਿੰਦੂਸਥਾਨ ਸਮਾਚਾਰ / ਸੁਰਿੰਦਰ ਸਿੰਘ
