ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣ ବିରୋଧରେ ଦିଲ୍ଲୀ ସରକାର ତାଙ୍କ ଲଢ଼ାଇକୁ ଆହୁରି ସୁଦୃଢ଼ କରିଛନ୍ତି। ଯାନବାହନ ନିସ୍ସରଣ, ସଡ଼କ ଓ ନିର୍ମାଣ ଧୂଳି, ଶିଳ୍ପ ପ୍ରଦୂଷଣ ଏବଂ ଆବର୍ଜନା ପରିଚାଳନା ଉପରେ କଠୋର କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ଅଭିଯାନ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି। ପ୍ରମୁଖ ‘ନୋ PUC, ନୋ ଫ୍ୟୁଏଲ୍’ ଅଭିଯାନ ଏବଂ BS-VI ମାନଦଣ୍ଡଠାରୁ କମ୍ ମାନର ଗେର-ଦିଲ୍ଲୀ ଯାନବାହନଙ୍କ ପ୍ରବେଶ ଉପରେ ପ୍ରତିବନ୍ଧ ଫଳରେ, 17 ରୁ 18 ଡିସେମ୍ବର ମଧ୍ୟରେ 61,000ରୁ ଅଧିକ Pollution Under Control Certificates (PUCC) ଜାରି କରାଯାଇଛି।
ପରିବେଶ ମନ୍ତ୍ରୀ ମଞ୍ଜିନ୍ଦର ସିଂହ ସିରସା ଦିଲ୍ଲୀ-ଗୁରୁଗ୍ରାମ ସୀମା ଏବଂ ଜନପଥ ସହିତ ଏକାଧିକ ପେଟ୍ରୋଲ୍ ପମ୍ପରେ ଅଚାନକ ଯାଞ୍ଚ କରି ଅଭିଯାନର କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ସମୀକ୍ଷା କରିଥିଲେ। କର୍ମଚାରୀ ଓ ଯାତ୍ରୀମାନଙ୍କ ସହ କଥାହୋଇ ସେ କହିଥିଲେ ଯେ ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ଜରିମାନା ଲାଗୁ କରିବା ପାଇଁ ନୁହେଁ, ବରଂ ସାଧାରଣ ଲୋକଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ।
“ଆଜି ଜାରି ହେଉଥିବା ପ୍ରତ୍ୟେକ ବୈଧ PUCC ପ୍ରଦୂଷଣ ବିରୋଧରେ ଆମ ଲଢ଼ାଇରେ ଗୋଟିଏ ଛୋଟ ଜୟ,” ବୋଲି ସେ କହିଥିଲେ। ଯାନମାଲିକମାନଙ୍କୁ ସେମାନଙ୍କ ପ୍ରମାଣପତ୍ର ଅପଡେଟ୍ ରଖିବା ଓ ନିୟମ ପାଳନ କରିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ। କର୍ମଚାରୀମାନଙ୍କୁ ନିୟମଗୁଡ଼ିକୁ କଠୋର କିନ୍ତୁ ଶିଷ୍ଟ ଭାବରେ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ, ଠିକ୍ ସାଇନେଜ୍, ଘୋଷଣା ଏବଂ କ୍ୟୁ ପରିଚାଳନା ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ ନିର୍ଦ୍ଦେଶ ଦିଆଗଲା।
କଠୋର କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନର ପ୍ରଥମ ଦିନେ ସୀମା ପଏଣ୍ଟଗୁଡ଼ିକରେ ପ୍ରାୟ 5,000 ଯାନବାହନ ଯାଞ୍ଚ କରାଯାଇଥିଲା, ଯାହାମଧ୍ୟରୁ 568 ନିୟମଭଙ୍ଗକାରୀ କିମ୍ବା ଗନ୍ତବ୍ୟହୀନ ଯାନ ପଛକୁ ଫେରାଇ ଦିଆଯାଇଥିଲା। ଏହି ସମୟସୀମାରେ ଦିଲ୍ଲୀ ସାରା ଅଞ୍ଚଳରେ 3,746 ଯାନବାହନ ଉପରେ ବୈଧ PUCC ନଥିବାରୁ ଚାଲାନ୍ କଟାଯାଇଥିଲା। ସେଥିସହ 217 ଗନ୍ତବ୍ୟହୀନ ଟ୍ରକ୍କୁ ପୂର୍ବ ଓ ପଶ୍ଚିମ ପେରିଫେରାଲ୍ ଏକ୍ସପ୍ରେସ୍ୱେ ମାର୍ଗରେ ଡାଇଭର୍ଟ କରାଯାଇଥିଲା।
ପଡ଼ୋଶୀ ରାଜ୍ୟଗୁଡ଼ିକ ସହ ସମନ୍ୱିତ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନର ଦୃଶ୍ୟମାନ ପ୍ରଭାବ ଦେଖାଯାଉଛି ବୋଲି ସିରସା କହିଥିଲେ ଏବଂ ସୀମାରେ ନିୟମଭଙ୍ଗକାରୀ ଯାନବାହନର ସଂଖ୍ୟା କମିଛି।
“ଆମ ପ୍ରତିକ୍ରିୟା ଆଞ୍ଚଳିକ ହେବା ଦରକାର,” ବୋଲି କହି ସେ ହରିୟାଣା ଓ ଉତ୍ତର ପ୍ରଦେଶକୁ ସକ୍ରିୟ ଚେକ୍ପୋଷ୍ଟ ସ୍ଥାପନ ପାଇଁ ପ୍ରଶଂସା କରିଥିଲେ।
ଏହା ସହିତ, ଦିଲ୍ଲୀର ସଡ଼କମାନେ ଉପରେ ନାଗରିକ କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ମଧ୍ୟ ଜୋରଦାର କରାଯାଇଛି। ପ୍ରାୟ 2,300 କି.ମି. ସଡ଼କରେ ଯାନ୍ତ୍ରିକ ସ୍ୱୀପିଂ କରାଯାଇଛି, ପ୍ରାୟ 5,524 କି.ମି. ଅଞ୍ଚଳରେ ମୋବାଇଲ୍ ଆଣ୍ଟି-ସ୍ମଗ୍ ଗନ୍ ମୋତାୟେନ କରାଯାଇଛି ଏବଂ 132 ଅବୈଧ ଆବର୍ଜନା ଫେଙ୍କା ସ୍ଥଳ ବନ୍ଦ କରାଯାଇଛି। ଏହା ସହିତ ଲ୍ୟାଣ୍ଡଫିଲ୍ ସ୍ଥଳଗୁଡ଼ିକରେ 38,019 ମେଟ୍ରିକ୍ ଟନ୍ ପୁରୁଣା (ଲେଗେସି) ଆବର୍ଜନା ପ୍ରକ୍ରିୟାକରଣ କରି ବିସର୍ଜନ କରାଯାଇଛି—ଯାହା ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ବହୁମୁଖୀ ଆଭିଗମକୁ ପ୍ରତିବିମ୍ବିତ କରେ।
ଅଭିଯାନ ବିଷୟରେ କହି ସିରସା କହିଥିଲେ,
“ଏହା ଦିଲ୍ଲୀବାସୀଙ୍କ ସ୍ୱାସ୍ଥ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ପାଇଁ ଜନଆନ୍ଦୋଳନ। ଆମ ଟିମ୍ଗୁଡ଼ିକ 24×7 କାମ କରୁଛନ୍ତି—ଯାନବାହନ ଯାଞ୍ଚ, ଧୂଳି ନିୟନ୍ତ୍ରଣ, ପ୍ରଦୂଷଣକାରୀ ଶିଳ୍ପ ନିୟମନ ଏବଂ ପୁରୁଣା ଆବର୍ଜନା ସଫା। ଏଭଳି ସମନ୍ୱିତ ପ୍ରୟାସ ଦ୍ୱାରା ମାତ୍ର ବାୟୁ ଗୁଣବତ୍ତାରେ ସ୍ଥାୟୀ ସୁଧାର ଆସିପାରିବ।”
କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ପରେ ମଧ୍ୟ, ଦିଲ୍ଲୀ ସରକାର ସାରାବର୍ଷ ପ୍ରଦୂଷଣ ନିୟନ୍ତ୍ରଣ ପାଇଁ ନୂତନ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ଖୋଜୁଛନ୍ତି। ଆଜି ପରିବେଶ ମନ୍ତ୍ରୀ ଭିଡ଼ଭାଡ଼ ଅଞ୍ଚଳ ପାଇଁ ଶୈବାଳ-ଆଧାରିତ (algae-based) ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣ ହ୍ରାସ ପ୍ରଣାଳୀର ସମୀକ୍ଷା କରିଥିଲେ ଏବଂ ସମନ୍ୱିତ ସଡ଼କ ବିକାଶ ଓ ପ୍ରଦୂଷଣ ହ୍ରାସ ପାଇଁ BISAGର ଉନ୍ନତ GIS ଟୁଲ୍ ଅଧ୍ୟୟନ କରିଥିଲେ। ସେଥିସହ କାର୍ପୁଲିଂ ଆପ୍ ବିକାଶ ଏବଂ ଗ୍ରୀନ୍ ଦିଲ୍ଲୀ ଆପ୍କୁ AI-ସମର୍ଥିତ ବୈଶିଷ୍ଟ୍ୟ ସହ ଅପଗ୍ରେଡ୍ କରିବା ଯୋଜନା ମଧ୍ୟ ଚାଲିଛି, ଯାହା ନାଗରିକଙ୍କ ଅଂଶଗ୍ରହଣକୁ ଆହୁରି ମଜବୁତ କରିବ।
ସିରସା କାର୍ଯ୍ୟାଳୟ ଓ ସଂସ୍ଥାଗୁଡ଼ିକୁ GRAP-IV ପରାମର୍ଶ ଅନୁସରଣ କରିବାକୁ ଆହ୍ୱାନ କରିଥିଲେ, ବିଶେଷକରି ଅତିକମେ 50 ଶତାଂଶ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ୱର୍କ-ଫ୍ରମ୍-ହୋମ୍ ରଖିବା ପାଇଁ, ଯାହା ଯାତାୟାତ ଓ ନିସ୍ସରଣ କମେଇବ। ନିୟମ ଉଲ୍ଲଂଘନ କଲେ କାର୍ଯ୍ୟାନ୍ୱୟନ ଏଜେନ୍ସୀମାନଙ୍କ ଦ୍ୱାରା କାର୍ଯ୍ୟାନୁଷ୍ଠାନ ହେବ ବୋଲି ସେ ସତର୍କ କରିଥିଲେ।
ଯାନମାଲିକମାନେ PUCC ନବୀକରଣ ଓ ନୂଆ ପ୍ରମାଣପତ୍ର ନେଉଥିବାରୁ ‘ନୋ PUC, ନୋ ଫ୍ୟୁଏଲ୍’ ଅଭିଯାନ ଆଗାମୀ ଦିନରେ ଆହୁରି ଗତି ପାଇବ ବୋଲି ଦିଲ୍ଲୀ ସରକାର ଆଶା କରୁଛନ୍ତି। ସିରସାଙ୍କ କଥାନୁସାରେ, ଲୋକମାନଙ୍କର ବ୍ୟାପକ ସହଯୋଗ ପ୍ରମାଣ କରେ ଯେ ବଡ଼ ସାର୍ବଜନୀନ ହିତ ପାଇଁ କଠୋର ପଦକ୍ଷେପକୁ ମଧ୍ୟ ନାଗରିକମାନେ ସମର୍ଥନ କରିବାକୁ ପ୍ରସ୍ତୁତ—ଏହା ଦିଲ୍ଲୀର ବାୟୁ ପ୍ରଦୂଷଣ ବିରୋଧୀ ଲଢ଼ାଇରେ ଗୋଟିଏ ଗୁରୁତ୍ୱପୂର୍ଣ୍ଣ ପଦକ୍ଷେପ।
