१९८० को दशकमा जापान दक्षता, आकांक्षा र प्रविधिको प्रतीक थियो। बुलेट ट्रेन, वाकम्यान र आर्थिक चमत्कारहरूले संसारलाई चकित बनाएको थियो। तर आज त्यो नै देश गहिरो संकटमा फसेको छ— जुन न त GDP ग्राफहरूमा देखिन्छ, न त भू-राजनीतिक नक्सामा। यो हो “Low Desire Society” — अर्थात् इच्छाशक्तिको ह्रास भएको समाज।
जापानी रणनीतिकार केनिची ओमाएले यो शब्द प्रयोग गर्दै भनेका थिए, यो व्यक्तिगत इच्छाभन्दा धेरै गहिरो सामाजिक रूपान्तरण हो — जहाँ पूरै पुस्ताले जीवनका मूल चाहनाहरू — प्रेम, करियर, सम्बन्ध, उद्देश्य — बाट टाढा जान थाल्छ।
र यो समस्याले जापान मात्र होइन, भारत लगायत अन्य देशका शहरी युवा पुस्तालाई पनि असर गर्न थालेको छ।
BulletsIn
-
“Low Desire Society” भनेको के हो?
यस्तो समाज जहाँ मानिसहरूले सपना पछ्याउन छोड्छन्, जोखिम लिन डराउँछन्, र केवल बाँच्नकै लागि बाँच्छन्। -
जापानमा के हुँदैछ?
युवाहरू विवाह, प्रेम वा करियरप्रति रुचि देखाउँदैनन्। धेरैजना ३० वर्ष नाघिसकेका पनि कहिल्यै प्रेम सम्बन्धमा रहेनन्। -
यो हार होइन, पछाडि हटाइ हो:
यो अल्छीपन होइन, यो दीर्घकालीन भावनात्मक थकान हो। -
आर्थिक पृष्ठभूमि:
१९९१ को आर्थिक संकटपछि, जापानी युवाहरूले जोखिमबाट टाढा रहनु नै सुरक्षा हो भन्ने विश्वास गर्न थाले। -
भावनात्मक असरहरू:
जापानको जन्म दर १.२६ मा झरेको छ। “कोडोकुशी” (एक्लोपनमा मृत्यु) सामान्य शब्द बनिसकेको छ। धेरैले AI पार्टनर र एनिमे क्यारेक्टरहरूमा भावनात्मक लगानी गर्न थालेका छन्। -
भारतमा देखिन थालेका लक्षणहरू:
दिल्ली, मुम्बई जस्ता शहरहरूमा जन्मदर घटिरहेको छ, विवाह ढिलो भइरहेको छ, र युवाहरू “burnout”, “relationship fatigue” को कुरा गरिरहेका छन्। -
यो वैश्विक समस्या हो:
दक्षिण कोरियाको जन्म दर ०.७२ छ — संसारमै सबैभन्दा न्यून। युरोप र अमेरिकामा पनि धेरै युवाहरू परिवार बनाउने बाटोमा हिँड्न चाहँदैनन्। -
भारतमा आशाको किरण:
भारतमा अझै पनि परिवार, चाडपर्व र सम्बन्धहरूको महत्व जीवित छ। भावनात्मक संरचना अझ बलियो छ। -
समाधान के हुन सक्छ?
-
इच्छालाई पुनःपरिभाषित गरौं
-
मानसिक स्वास्थ्यलाई सामान्य बनाऔं
-
असली सम्बन्धहरूलाई प्राथमिकता दिऔं
-
युवालाई आर्थिक स्थायित्व दिऔं
-
जीवन उद्देश्यलाई फेरि ‘कूल’ बनाऔं
-
-
सिर्फ बढौं होइन — उज्यालो हुँदै बढौं:
प्रगति केवल गती या कमाई होइन; यो जीवनलाई गहिरो तरिकाले महसुस गर्नु पनि हो।
भारत (र नेपाल) अझै महसुस गर्न सक्छ — हामीले त्यो भावना गुमाउन हुँदैन।
