हा लेख “From Stadium Cheers to Tariff Tears” भारत-अमेरिका संबंधांमधील चढ-उतार दाखवतो. 2020 मध्ये अहमदाबादच्या मोटेरा स्टेडियममध्ये झालेला “नमस्ते ट्रम्प” कार्यक्रम दोन्ही देशांच्या मैत्रीचे प्रतीक ठरला. पण 2025 मध्ये अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प यांनी भारतीय निर्यातीवर 50% शुल्क (tariffs) लावल्याने हीच मैत्री धोक्यात आली. खाली लेखातील महत्त्वाचे मुद्दे मराठीत दिले आहेत –
BulletsIn
-
नमस्ते ट्रम्प 2020 – अहमदाबादमध्ये झालेला ऐतिहासिक सोहळा भारत-अमेरिका संबंधातील नवीन अध्याय मानला गेला.
-
मैत्रीचे वचन – ट्रम्प यांनी भारताला “खरा मित्र” म्हटले, तर मोदींनी अमेरिकेला सर्वात विश्वासू भागीदार म्हणून मांडले.
-
2025 मधील शुल्काचा धक्का – ट्रम्प यांनी भारतीय निर्यातीवर 50% टॅरिफ लावले, ज्यामुळे जवळपास 60 अब्ज डॉलर्सचा व्यापार थेट प्रभावित झाला.
-
उद्योगांवर परिणाम – वस्त्रोद्योग, हिरे उद्योग, समुद्री अन्न, चामडे व हस्तकला यांना सर्वाधिक फटका बसला.
-
कामगारांवर संकट – सर्वाधिक धक्का मजुरांवर अवलंबून असलेल्या उद्योगांना बसल्याने लाखो कामगारांच्या उपजीविकेवर गदा आली.
-
ट्रम्पची कठोर वक्तव्ये – भारताने रशियाकडून स्वस्त तेल घेतल्यामुळे युद्धाला अप्रत्यक्ष पाठिंबा दिला असा आरोप ट्रम्प यांनी केला.
-
चीनशी तुलना – चीनसोबतच्या व्यापारयुद्धात चीनकडे प्रत्युत्तर देण्याची ताकद होती; भारताकडे तशी क्षमता नसल्याने तो अधिक कमकुवत ठरतो.
-
साथी की बळीचा बकरा? – भारत खरा धोरणात्मक भागीदार आहे की फक्त अमेरिकेच्या फायद्यासाठी वापरला जाणारा देश, असा प्रश्न निर्माण झाला.
-
भारताची प्रतिक्रिया – सरकारने वॉशिंग्टनमध्ये लॉबिंग सुरू केले, नवे बाजारपेठ (युरोप, मध्य-पूर्व, ASEAN, आफ्रिका) शोधले जात आहेत व प्रभावित उद्योगांसाठी मदतपॅकेज जाहीर केले आहेत.
-
आत्मनिर्भर भारताची गरज – एका देशावर अवलंबून राहणे धोकादायक आहे. उच्च-तंत्रज्ञान निर्यात वाढवून भारताने आर्थिक स्वावलंबनाकडे वाटचाल करणे आवश्यक आहे.
