ਆਬੂ ਧਾਬੀ: ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ (ਡਬਲਯੂ. ਟੀ. ਓ.) ਦਾ 13ਵਾਂ ਮੰਤਰੀ ਪੱਧਰੀ ਸੰਮੇਲਨ ਬੇਸਿੱਟਾ ਰਿਹਾ। ਅਬੂ ਧਾਬੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਡਬਲਯੂਟੀਓ ਸਿਖਰ ਸੰਮੇਲਨ ਇੱਕ ਵਾਧੂ ਦਿਨ ਦੀ ਗੱਲਬਾਤ ਅਤੇ ਗਹਿਰੇ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਵਰਗੇ ਕਈ ਮੁੱਖ ਮੁੱਦਿਆਂ ‘ਤੇ ਸਹਿਮਤੀ ਦੇ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ੁੱਕਰਵਾਰ ਦੇਰ ਰਾਤ ਸਮਾਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰੀ ਪੀਯੂਸ਼ ਗੋਇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਮਛੇਰਿਆਂ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਉੱਚ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਆਪਣੀ ਸਮੁੱਚੀ ਨੀਤੀ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖੀ ਹੈ।
ਸੰਯੁਕਤ ਅਰਬ ਅਮੀਰਾਤ ਦੀ ਰਾਜਧਾਨੀ ਅਬੂ ਧਾਬੀ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਇਸ ਡਬਲਯੂਟੀਓ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿੱਚ ਜਨਤਕ ਭੋਜਨ ਭੰਡਾਰਾਂ ਦਾ ਸਥਾਈ ਹੱਲ ਲੱਭਣ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਸਬਸਿਡੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਰਗੇ ਕਈ ਮੁੱਦਿਆਂ ਉੱਤੇ ਕੋਈ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀਂ ਲਿਆ ਗਿਆ। ਭਾਰਤ, ਅਮਰੀਕਾ, ਯੂਰਪੀ ਸੰਘ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੈਂਬਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਅਹਿਮ ਮੁੱਦਿਆਂ ‘ਤੇ ਕਿਸੇ ਸਹਿਮਤੀ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ‘ਚ ਅਸਮਰੱਥ ਰਹੇ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਇਸ ਨੂੰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸਹਿਮਤੀ ਦੇ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਮੈਂਬਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ ਈ-ਕਾਮਰਸ ‘ਤੇ ਦਰਾਮਦ ਡਿਊਟੀ ਲਗਾਉਣ ‘ਤੇ ਰੋਕ ਨੂੰ ਦੋ ਹੋਰ ਸਾਲਾਂ ਲਈ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸਹਿਮਤੀ ਦਿੱਤੀ।
ਕੇਂਦਰੀ ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰੀ ਪੀਯੂਸ਼ ਗੋਇਲ ਨੇ ਸੰਮੇਲਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪ੍ਰੈਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਚੰਗਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹਾਂ। ਕਈ ਵਿਵਾਦਤ ਮੁੱਦਿਆਂ ‘ਤੇ ਤਰੱਕੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਾਮਲਿਆਂ ‘ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਪਰ ਅੱਗੇ ਵਧਣਾ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕਿਸੇ ਸਿੱਟੇ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚਣ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਗੋਇਲ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੇ ਸਥਾਈ ਹੱਲ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਖੁਰਾਕ ਸਬਸਿਡੀ ਸੀਮਾ ਦੀ ਗਣਨਾ ਲਈ ਫਾਰਮੂਲੇ ਵਿੱਚ ਸੋਧ ਵਰਗੇ ਉਪਾਅ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗਰੀਬਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਣ ਲਈ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਅਨਾਜ ਦੀ ਖਰੀਦ ਨਿਰਵਿਘਨ ਅਤੇ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਰੁਕਾਵਟ ਦੇ ਜਾਰੀ ਹੈ।
ਵਰਨਣਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਚਾਰ ਦਿਨਾਂ ਦੀ ਰੁਝੇਵਿਆਂ ਭਰੀ ਗੱਲਬਾਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦਿਨ ਹੋਰ ਵਧਾਏ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ 166 ਮੈਂਬਰੀ ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ ਖੁਰਾਕ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਲਈ ਕਿਸੇ ਸਹਿਮਤੀ ‘ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 13ਵਾਂ ਡਬਲਯੂਟੀਓ ਮੰਤਰੀ ਪੱਧਰੀ ਸੰਮੇਲਨ ਕੁਝ ਹੋਰ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨਤੀਜੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਫਲ ਰਿਹਾ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਘਰੇਲੂ ਰੈਗੂਲੇਸ਼ਨ ‘ਤੇ ਨਵੀਂ ਵਿਵਸਥਾ, ਨਵੇਂ ਡਬਲਯੂਟੀਓ ਮੈਂਬਰਾਂ ਵਜੋਂ ਕੋਮੋਰੋਸ ਅਤੇ ਤਿਮੋਰ-ਲੇਸਤੇ ਦਾ ਰਸਮੀ ਦਾਖਲਾ, ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਘੱਟ ਵਿਕਸਤ ਦੇਸ਼ਾਂ (ਐੱਲਡੀਸੀ) ਨੂੰ ਇਸਦੇ ਦਰਜੇ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਦੇ ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਐੱਲਡੀਸੀ ਦੇ ਲਾਭ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
