ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗର ରାଜନୈତିକ ଦୃଷ୍ଟିରୁ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଫଲତା ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରେ ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗ ଗୁରୁତର ନିର୍ବାଚନ ଅନିୟମିତତା ଦର୍ଶାଇ ପୂର୍ବର ମତଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟାକୁ ବାତିଲ କରିବା ପରେ ଅସାଧାରଣ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥା ମଧ୍ୟରେ ପୁନଃ ମତଦାନ ଆରମ୍ଭ ହୋଇଥିଲା । ସକାଳ ୭ଟାରୁ ଆରମ୍ଭ ହୋଇ ସନ୍ଧ୍ୟା ୬ଟା ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିବାକୁ ଥିବା ଏହି ପୁନଃ ମତଦାନ ମତଦାତାଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରିବା, ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ ଭୋଟିଂ ମେସିନରେ ତ୍ରୁଟି ଘଟାଇବା ଏବଂ ମତଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଛଳନା କରିବା ଅଭିଯୋଗ ପରେ ରାଜ୍ୟରେ ରାଜନୈତିକ ଘଟଣାଗୁଡ଼ିକ ଉପରେ ଅଧିକ ନଜର ରଖାଯାଇଛି ।
ଦକ୍ଷିଣ ୨୪ ପରଗଣା ଜିଲ୍ଲାରେ ଅବସ୍ଥିତ ଏହି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ତୃଣମୂଳ କଂଗ୍ରେସ ନେତା ଅଭିଷେକ ବାନାର୍ଜୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରାଯାଉଥିବା ଡାଇମଣ୍ଡ ହାର୍ବର ସଂସଦୀୟ ଆସନ ଅନ୍ତର୍ଗତ । ସମସ୍ତ ବୁଥରେ ପୁନର୍ବାର ମତଦାନ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ଅଦ୍ଭୁତପୂର୍ବ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଫଲ୍ଟା ନିର୍ବାଚନକୁ ଏକ ଜାତୀୟ ରାଜନୈତିକ କାହାଣୀରେ ପରିଣତ କରିଛି । ଏହାଦ୍ୱାରା ନିର୍ବାଚନୀ ସ୍ୱଚ୍ଛତା, ବୁଥ ସୁରକ୍ଷା ଏବଂ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ସଂସ୍ଥା ପ୍ରତି ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସକୁ ନେଇ ବଡ଼ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଛି ।
୨.୩୬ ଲକ୍ଷରୁ ଅଧିକ ମତଦାତା ପୁନଃ ମତଦାନ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ବିବେଚିତ ହୋଇଛନ୍ତି । ଏମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପ୍ରାୟ ୧.୧୫ ଲକ୍ଷ ମହିଳା ଭୋଟର ଏବଂ ୯ ଜଣ ତୃତୀୟ ଲିଙ୍ଗର ଭୋଟର ଅଛନ୍ତି ।
ମଇ ୨୪ରେ ଭୋଟ ଗଣତି ହେବାକୁ ଥିବା ବେଳେ ଅତିରିକ୍ତ ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ର ସମେତ ୨୮୫ଟି ବୁଥରେ ମତଦାନ ଚାଲିଛି। ମତଦାନ ଆରମ୍ଭ ହେବା ପୂର୍ବରୁ ବହୁ ସଂଖ୍ୟାରେ ସୁରକ୍ଷାକର୍ମୀ ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରେ ମୁତୟନ ହୋଇଥିଲେ। ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗ ଅନିୟମିତତା ନେଇ ଅନେକ ଅଭିଯୋଗ ପାଇବା ପରେ ପୂର୍ବ ନିର୍ବାଚନକୁ ବାତିଲ କରିବା ଭଳି ବିରଳ ପଦକ୍ଷେପ ନେଇଛନ୍ତି ।
ପୂର୍ବତନ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ସୁବ୍ରତା ଗୁପ୍ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଯାଞ୍ଚ ପରେ ଦାଖଲ କରାଯାଇଥିବା ରିପୋର୍ଟରେ ଅତି କମରେ ୬୦ଟି ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ସନ୍ଦେହଜନକ କାର୍ଯ୍ୟକଳାପ ଚିହ୍ନଟ କରାଯାଇଛି । ଏହି ଅଭିଯୋଗ ଯୋଗୁଁ ରାଜ୍ୟରେ ରାଜନୈତିକ କନ୍ଦଳ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିଲା ।
ବିରୋଧୀ ଦଳମାନେ ସ୍ଥାନୀୟ ଶାସକ ଦଳର କର୍ମୀଙ୍କୁ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ହସ୍ତକ୍ଷେପ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ କରୁଥିବା ଅଭିଯୋଗ କରିଥିବାବେଳେ ତୃଣମୂଳ କଂଗ୍ରେସ ଏହି ଅଭିଯୋଗକୁ ପ୍ରତ୍ୟାଖ୍ୟାନ କରି ବିରୋଧୀଙ୍କୁ ଅନାବଶ୍ୟକ ଭୟ ସୃଷ୍ଟି କରିବା ପାଇଁ ଅଭିଯୋଗ କରିଛି । ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ରରୁ ୱେବ୍ କ୍ୟାମେରା ଫୁଟେଜକୁ ଟ୍ୟାମ୍ପରିଂ କରିବାକୁ ଉଦ୍ୟମ କରାଯାଇଥିବା ରିପୋର୍ଟ ଆସିବା ପରେ ବିବାଦ ଆହୁରି ବୃଦ୍ଧି ପାଇଛି । ବୁଥ୍ ସ୍ତରୀୟ ଅଧିକାରୀ, ମତଦାନ ଅଧିକାରୀ ଏବଂ ନିର୍ବାଚନ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକଙ୍କ ଆଚରଣକୁ ନେଇ ମଧ୍ୟ ପ୍ରଶ୍ନ ଉଠିଥିଲା ।
ଫଲ୍ଟାରେ ରାଜନୈତିକ ବାତାବରଣ ନିର୍ବାଚନର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟରେ ଖୁବ୍ ଉତ୍ତେଜିତ ହୋଇପଡିଥିଲା । ହସିମନଗର ସମେତ ଅନେକ ଗ୍ରାମର ବାସିନ୍ଦାମାନେ ଭୟଭୀତ, ଧମକ ଏବଂ ହିଂସାର ଭୟ ଅଭିଯୋଗ କରି ବିକ୍ଷୋଭ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିଲେ । ସ୍ଥାନୀୟ ଲୋକମାନେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସୁରକ୍ଷା ବାହିନୀର ଶକ୍ତିଶାଳୀ ନିୟୋଜନ ଏବଂ ନିରପେକ୍ଷ ମତଦାନ ପରିସ୍ଥିତି ସୁନିଶ୍ଚିତ କରିବା ପାଇଁ ନୂତନ ମତଦାନ ଦାବି କରିଥିଲେ ।
ନିର୍ବାଚନ କମିଶନ ଏହି ଅଭିଯୋଗର ତଦନ୍ତ ଆରମ୍ଭ କରିବା ପରେ ସେମାନଙ୍କର ଦାବି ଶେଷରେ ଗତିଶୀଳ ହୋଇଥିଲା । ପୁନଃ ମତଦାନ ପାଇଁ ସୁରକ୍ଷା ବ୍ୟବସ୍ଥାକୁ ଯଥେଷ୍ଟ ଉନ୍ନତ କରାଯାଇଛି । ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରେ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ସଶସ୍ତ୍ର ପୋଲିସ ବାହିନୀର ୩୫ କମ୍ପାନୀ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଛି ।
ପ୍ରତ୍ୟେକ ବୁଥ୍ ରେ ୮ ଜଣ ସିଏପିଏଫ୍ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ନିୟୋଜିତ କରାଯାଇଛି, ଯାହା ମୂଳ ମତଦାନ ସମୟରେ ନିୟୋଜିତ ସଂଖ୍ୟାଠାରୁ ଦୁଇଗୁଣା । ନିର୍ବାଚନ ଅଧିକାରୀମାନେ କହିଛନ୍ତି ଯେ ସମଗ୍ର ମତଦାନ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ନିଶ୍ଚିତ କରିବାକୁ କଠୋର ନିରୀକ୍ଷଣ ବ୍ୟବସ୍ଥା ସକ୍ରିୟ କରାଯାଇଛି ।
ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ଅଞ୍ଚଳରେ ୱେବ୍କାଷ୍ଟିଂ ସିଷ୍ଟମ, ମାଇକ୍ରୋ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକ ଏବଂ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ପାଟ୍ରୋଲିଂ ଆରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି । ବରିଷ୍ଠ ଅଧିକାରୀମାନେ କଣ୍ଟ୍ରୋଲ ରୁମରୁ କ୍ରମାଗତ ବିକାଶ ଉପରେ ନଜର ରଖିଛନ୍ତି । ତୃଣମୂଳ କଂଗ୍ରେସର ପ୍ରାର୍ଥୀ ଜାହଙ୍ଗୀର ଖାନଙ୍କ ନାଟକୀୟ ପ୍ରତ୍ୟାହାର ଘୋଷଣା ପରେ ଏହି ପୁନଃନିର୍ବାଚନ ଅତିରିକ୍ତ ରାଜନୈତିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଲାଭ କରିଛି ।
ମତଦାନର ଦୁଇ ଦିନ ପୂର୍ବରୁ, ଖାନ ସାର୍ବଜନୀନ ଭାବରେ ଘୋଷଣା କରିଥିଲେ ଯେ ସେ ପ୍ରତିଯୋଗିତାରୁ ଓହରି ଯାଉଛନ୍ତି। ତଥାପି, ପ୍ରତ୍ୟାହାରର ଆନୁଷ୍ଠାନିକ ସମୟ ସୀମା ପୂର୍ବରୁ ଶେଷ ହୋଇସାରିଥିବାରୁ, ତାଙ୍କ ନାମ ଇଭିଏମରେ ରହିଆସିଛି। ଖାନଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ବଙ୍ଗଳା ରାଜନୈତିକ ମହଲରେ କଳ୍ପନାଜଳ୍ପନା ସୃଷ୍ଟି କରିଥିଲା।
ବିଧାନସଭା ନିର୍ବାଚନରେ ବଳିଷ୍ଠ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିଥିବା ବିଜେପି ଏବେ ଖାନଙ୍କ ଅଚାନକ ଇସ୍ତଫା ଯୋଗୁଁ ସୃଷ୍ଟି ହୋଇଥିବା ଅନିଶ୍ଚିତତା ଉପରେ ପୁଞ୍ଜି ବିନିଯୋଗ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରୁଛି । ଭାରତୀୟ ଜନତା ପାର୍ଟି ଏହି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରେ ଦେବଙ୍ଗଶୁ ପଣ୍ଡାଙ୍କୁ ପ୍ରାର୍ଥୀ କରିଛି ।
ରାଜନୈତିକ ବିଶ୍ଳେଷକଙ୍କ ମତରେ ବିଜେପି ଫାଲ୍ଟାକୁ ଦକ୍ଷିଣ ବଙ୍ଗରେ ନିଜର ବୃଦ୍ଧି ପାଉଥିବା ପ୍ରଭାବକୁ ମଜବୁତ କରିବା ପାଇଁ ଏକ ସୁଯୋଗ ବୋଲି ବିବେଚନା କରେ । ଦଳ ନିର୍ବାଚନୀ ଦୁର୍ନୀତି ଏବଂ ଆଇନ ଶୃଙ୍ଖଳା ବିଫଳତା ଅଭିଯୋଗରେ ଆକ୍ରମଣାତ୍ମକ ଭାବେ ପ୍ରଚାର କରିଛି । ବିଜେପି ଓ ଟିଏମସି ବ୍ୟତୀତ ସିପିଆଇ (ଏମ) ଓ କଂଗ୍ରେସ ପ୍ରାର୍ଥୀ ମଧ୍ୟ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରୁଛନ୍ତି ।
ସିପିଆଇ (ଏମ୍) ପ୍ରାର୍ଥୀ ସମ୍ବୁ ନାଥ କୁର୍ମି ଏବଂ କଂଗ୍ରେସ ପ୍ରାର୍ଥୀ ଅବଦୁର ରଜକ ମୋଲ୍ଲା ସେମାନଙ୍କ ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରଚାର ସମୟରେ ଶାସନ ଏବଂ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଉତ୍ତରଦାୟିତ୍ୱକୁ ନେଇ ଚିନ୍ତା ପ୍ରକାଶ କରିବାକୁ ଚେଷ୍ଟା କରିଛନ୍ତି । ରାଜନୈତିକ ବିଶେଷଜ୍ଞଙ୍କ ମତରେ ଫଲ୍ଟା ପୁନଃ ନିର୍ବାଚନର ପ୍ରତୀକାତ୍ମକ ଗୁରୁତ୍ୱ ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀଠାରୁ ବହୁ ଆଗକୁ ଯାଇପାରେ ।
ସମସ୍ତ ବୁଥରେ ପୁନର୍ବାର ମତଦାନ ପାଇଁ ନିର୍ବାଚନ କମିଶନଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତିକୁ ପଶ୍ଚିମବଙ୍ଗରେ ନିର୍ବାଚନୀ ଅଖଣ୍ଡତା ଉପରେ ଗତ କିଛି ବର୍ଷ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠାରୁ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହସ୍ତକ୍ଷେପ ଭାବରେ ବିବେଚନା କରାଯାଉଛି । ଏହି ଫଳାଫଳ ସମଗ୍ର ଭାରତରେ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରେ ନିର୍ବାଚନ ଅନୁଧ୍ୟାନ, ସୁରକ୍ଷା ନିୟୋଜନ ଏବଂ ସ୍ୱଚ୍ଛତା ବ୍ୟବସ୍ଥା ଉପରେ ଭବିଷ୍ୟତର ବିତର୍କକୁ ପ୍ରଭାବିତ କରିପାରେ । ଏହି ବିବାଦ ଇଲେକ୍ଟ୍ରୋନିକ ଭୋଟିଂ ମେସିନ ବ୍ୟବହାରକୁ ନେଇ ପୁଣିଥରେ ଚର୍ଚ୍ଚା ସୃଷ୍ଟି କରିଛି ।
ଦେଶବ୍ୟାପୀ ବିଭିନ୍ନ ନିର୍ବାଚନରେ ଇଭିଏମ୍ ସୁରକ୍ଷା ନେଇ ବିରୋଧୀ ଦଳମାନେ ବାରମ୍ବାର ଚିନ୍ତା ପ୍ରକଟ କରିଆସୁଛନ୍ତି । ସେପଟେ ବୁଧବାର ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ପହଞ୍ଚିଥିବା ମତଦାତାମାନେ ଉଦ୍ବେଗ ଠାରୁ ଆରମ୍ଭ କରି ସତର୍କ ଆଶାବାଦୀ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଭାବନା ପ୍ରକାଶ କରିଛନ୍ତି ।
ଅନେକ ବାସିନ୍ଦା କହିଛନ୍ତି ଯେ ସେମାନେ ଆଶା କରନ୍ତି ଯେ ପୁନଃ ମତଦାନ ଶେଷରେ ସେମାନଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କିମ୍ବା ଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱ ବିନା ମୁକ୍ତ ଭାବରେ ମତଦାନ କରିବାକୁ ଅନୁମତି ଦେବ। ସକାଳର ପ୍ରାରମ୍ଭିକ ସମୟରୁ ଅନେକ ମତଦାନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ଲମ୍ବା ଧାଡ଼ି ଦେଖାଯାଉଥିଲା, ଯାହା ଉତ୍ତେଜନାପୂର୍ଣ୍ଣ ପରିବେଶ ସତ୍ତ୍ୱେ ମତଦାତାଙ୍କ ଗୁରୁତ୍ବପୂର୍ଣ୍ଣ ଆଗ୍ରହକୁ ସୂଚିତ କରେ। ସୁରକ୍ଷା ଅଧିକାରୀମାନେ ମତଦାନର ପ୍ରାଥମିକ ପର୍ଯ୍ୟାୟ ସମୟରେ ସାମଗ୍ରିକ ପରିସ୍ଥିତିକୁ ଶାନ୍ତିପୂର୍ଣ୍ଣ ବୋଲି ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।
ତେବେ ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀରେ ରାଜନୈତିକ ସ୍ତରରେ ସମ୍ବେଦନଶୀଳ ସଂଘର୍ଷର ଇତିହାସ ଥିବାରୁ କର୍ତ୍ତୃପକ୍ଷ ସତର୍କତା ଅବଲମ୍ବନ କରୁଛନ୍ତି । ଅତିରିକ୍ତ କର୍ମଚାରୀଙ୍କୁ ଦୁର୍ବଳ ଅଞ୍ଚଳ ନିକଟରେ ମୁତୟନ କରାଯାଇଛି ଏବଂ ଯାନବାହାନର ଗତିବିଧି ଉପରେ ତୀକ୍ଷ୍ଣ ନଜର ରଖାଯାଇଛି । ରାଜନୈତିକ ପର୍ଯ୍ୟବେକ୍ଷକମାନେ ବିଶ୍ୱାସ କରନ୍ତି ଯେ ପୁନଃ ମତଦାନ ସମୟରେ ମତଦାନ ସଂଖ୍ୟା ସଂଶୋଧିତ ନିର୍ବାଚନ ପ୍ରକ୍ରିୟାରେ ଜନସାଧାରଣଙ୍କ ବିଶ୍ୱାସର ଏକ ପ୍ରମୁଖ ସୂଚକ ହୋଇପାରେ ।
ଫାଲ୍ଟା ପୁନଃ ମତଦାନର ବ୍ୟାପକ ରାଜନୈତିକ ପ୍ରଭାବ ଚୂଡ଼ାନ୍ତ ଫଳାଫଳ ଘୋଷଣା ହେବା ପରେ ମଧ୍ୟ ଜାରି ରହିବ ବୋଲି ଆଶା କରାଯାଉଛି । ଶାସକ ତୃଣମୂଳ କଂଗ୍ରେସ ପାଇଁ ଏହି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ବଜାୟ ରଖିବା ଦ୍ୱାରା ଦକ୍ଷିଣ ୨୪ ପରଗନାରେ ଏହାର ଆଧିପତ୍ୟ ସୁଦୃଢ଼ ହେବ ।
ବିଜେପି ପାଇଁ, ଏକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରଦର୍ଶନ ସମଗ୍ର ବଙ୍ଗଳାକୁ ଆହୁରି ବିସ୍ତାର କରିବା ପାଇଁ ଏହାର ପ୍ରୟାସରେ ଗତି ପ୍ରଦାନ କରିପାରିବ । ନିର୍ବାଚନ ଆୟୋଗଙ୍କ ପାଇଁ, ପୁନଃ ମତଦାନ ନିର୍ବାଚନ ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ବିଶ୍ବାସ ଫେରାଇ ଆଣିବା ପାଇଁ ଏହାର କ୍ଷମତା ପାଇଁ ଏକ ଗୁରୁତର ପରୀକ୍ଷାକୁ ପ୍ରତିନିଧିତ୍ୱ କରେ । କଡା ସୁରକ୍ଷା ମଧ୍ୟରେ ମତଦାନ ଜାରି ରହିଥିବାରୁ, ଫାଲ୍ଟା ପ୍ରଭାବଶାଳୀ ଭାବରେ ବଙ୍ଗଳର ରାଜନୈତିକ ଧ୍ୟାନ କେନ୍ଦ୍ରରେ ପରିଣତ ହୋଇଛି ।
ଏହି ନିର୍ବାଚନ ମଣ୍ଡଳୀ ଏବେ କେବଳ ରାଜନୈତିକ ଦଳଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟରେ ଏକ ଯୁଦ୍ଧକ୍ଷେତ୍ର ନୁହେଁ ବରଂ ଆଧୁନିକ ଭାରତରେ ନିର୍ବାଚନୀ ବିଶ୍ୱସନୀୟତା, ସଂସ୍ଥାଗତ ବିଶ୍ୱାସ ଏବଂ ଗଣତାନ୍ତ୍ରିକ ଉତ୍ତରଦାୟିତ୍ୱକୁ ନେଇ ବ୍ୟାପକ ବିତର୍କର ପ୍ରତୀକ ପାଲଟିଛି ।
